Leefstraten

From gentCommonsWiki
Jump to: navigation, search

= "Wat als…we een straat teruggeven aan haar bewoners?"

URL = http://www.leefstraat.be/pioniersrolvolbracht/

Initiatief van Lab van Troje met ondersteuning van de Stad Gent

Beschrijving

1.


"“Wat als…we een straat teruggeven aan haar bewoners?” Die vraag vormde steeds het uitgangspunt voor Lab van Troje om in 30 straten, maar liefst 51 keer een Leefstraat te begeleiden.

Na vier jaar experimenteren is wat ooit onmogelijk leek, mogelijk geworden. Bewoners toonden in praktijk hoe een autovrije of autoluwe inrichting samen met het gebruik van buurtparkings voor nieuwe ontmoetingsruimte en een sterker buurtgevoel zorgden. Het experiment creëerde ook heel wat verwachtingen bij de bewoners die de Leefstraat ervaren hebben.

De pioniersrol van Lab van Troje is na vier jaar volbracht. Er komt geen nieuwe oproep tot Leefstraten."


2.

"Vijf jaar geleden bracht Stad Gent een groep creatieve Gentenaars bij elkaar om te helpen een duurzame toekomst dichterbij te brengen. Bij hen ontstond het idee van de Leefstraat, een experiment om de Stad te helpen bij het maken van keuzes rond straatinrichting en buurtparkeren. Keuzes die nodig zijn om van Gent een duurzame en gezellige plek te maken. Om uit te zoeken hoe zo’n andere straatinrichting en buurtparkeren in de praktijk zou werken, werd Lab van Troje opgericht: een tijdelijk vehikel om inspiratie, kennis en ervaring aan te reiken. Lab van Troje startte met de uitdrukkelijke bedoeling om geen actiecomité te worden, maar als een tijdelijke tussenstap om Stad en bewoners te verbinden. Die tijdelijkheid zit ook in de statuten ingebakken: de vzw Lab van Troje ontbindt zich automatisch eind 2017." (http://www.leefstraat.be/pioniersrolvolbracht/)


Statistieken

"Enkele cijfers na vier jaar en 51 keer experimenteren:

  • 70% van de bewoners staat positief, tot zeer positief tegenover de hele Leefstraatperiode. 20% negatief tot zeer negatief en 10% neutraal.
  • 70% van de bewoners geeft aan dat LS bijdraagt tot betere relaties met de bewoners.
  • 80% van de bewoners vindt dat hij/zij voldoende werd betrokken, 16% vindt van niet.
  • 381 mensen experimenteerden met het parkeren op afstand (buurt- of afstandspkarking)
  • De helft (51%) van hen geeft aan tijdens de LS-periode zijn auto minder te gebruiken
  • 80% is bereid om zijn auto ook buiten Leefstraat-periode op afstand te parkeren als:
    • Afstand OK is: De afstand haalbare is om per fiets/te voet af te leggen
    • Veiligheid OK is: zowel sociaal (ter plaatse als de weg er naar toe) als op vlak van infrastructuur (voor zichzelf als hun voertuig(en): auto, fiets)
    • Een flexibel gebruik van de buurtparking mogelijk is (bv. 24u op 24u toegankelijk).
    • Het engagement om op afstand te parkeren is ook duidelijk gelinkt aan een woonstraat die veiliger en groener wordt én meer plek voor ontmoeting heeft."

(http://www.leefstraat.be/pioniersrolvolbracht/)


Status

Internationale Uitstraling

"Geïnspireerd door de Leefstraten in Gent (www.leefstraten.be) zijn ook in Haarlem, Groningen, Utrecht, Brussel en Rotterdam spontaan leefstraten ontstaan. Ook in La Rochelle, Turijn, Ivanic Grad, Miton Keynes en Zadar wordt het krachtige concept van Leefstraten ingezet om te experimenteren met oplossingen voor uiteenlopende stedelijke uitdagingen. Je eigen directe leefruimte vormgeven blijkt een goede aanleiding te zijn voor minder lokale autokilometers maken, gemeensschapsontwikkeling, nieuwe voetgangersgebieden en zelfs eigen groente kweken in de stad. Voor meer info: dries@meneerdeleeuw.nl ."


Leefwijk Brugse Poort in 2016


Stad Gent gaat ermee door vanaf 2018

Stad Gent:

"Dienst Ontmoeten en Verbinden coördineert vanaf januari 2018"

2017 is zo het laatste werkingsjaar van het Lab van Troje. In onderling overleg is nu overeengekomen dat men in 2017 geen nieuwe leefstraattrajecten opstart en alle energie bundelt om de stadsdiensten vanaf 2018 zelf met de Leefstraten aan de slag te laten gaan. De Dienst Ontmoeten en Verbinden zal de coördinatie op zich nemen. De huidige overeenkomst tussen de vzw Lab van Troje en de Stad wordt op dit punt financieel en inhoudelijk aangepast en opnieuw aan de gemeenteraad voorgelegd, op 24 of 25 april 2017. Bewoners van een dertigtal Gentse straten hebben de afgelopen vier jaar ervaren wat een Leefstraat kan zijn. Vier jaar Leefstraten zorgt niet enkel voor ervaringen, maar ook voor heel wat verwachtingen, heel wat ‘goesting’ naar meer. Deze energie wordt in de loop van 2017, samen met de Leefstraten van de voorbije jaren, het Lab van Troje en de Stad Gent, omgezet in nieuwe positieve verhalen voor Gent. In 2017 zal het Lab van Troje de Stad begeleiden, de ervaringen bundelen en doorgeven en de verwachtingen per straat – na één of meerdere jaren experimenteren – in kaart brengen." (http://persruimte.stad.gent/150201-gentse-leefstraten-krijgen-vanaf-2018-vaste-plek-in-stadsadministratie)


Evolutie / Geschiedenis

Stad Gent:

"De Karel Antheunisstraat en de Pussemierstraat waren in 2013 de allereerste Leefstraten. Stad Gent gaf toen een aantal bewoners de ruimte om te experimenteren. De geparkeerde auto’s werden tijdelijk naar een buurtparking verwezen. Zo ontstond er meer ruimte voor groen, ontmoeting en samenleven. De bewoners uit de beide straten konden zo uittesten of een andere straatinrichting het wonen in de straat een stuk aangenamer kan maken. Het experiment was een succes. En een oproep tot het inrichten van nieuwe Leefstraten volgde. Aan de organisatie van een Leefstraat gaat een lang participatietraject vooraf met alle bewoners uit de leefstraten, onder begeleiding van het Lab. Uit die gesprekken, confrontaties en ervaringen is veel geleerd en op basis daarvan werd in de loop der jaren geschaafd en gesleuteld aan de werkwijze. Zo werd het concept van de Leefstraten steeds meer gedragen en kreeg het navolging in binnen- en buitenland.

In 2015 won Stad Gent met het leefstratenproject zelfs de Vlaamse ‘Thuis in de Stad’-prijs. Na inspiratiebezoeken aan de Gentse leefstraten volgden vele Europese steden het Gentse voorbeeld. Het project werd geprezen omwille van de focus op burgerparticipatie en de innovatieve manier waarop het stadsbeeld werd opgewaardeerd. De Leefstraat is voor de Stad Gent inmiddels een inspiratiebron gebleken voor de integrale (her)aanleg van straten.

De Leefstraten werden opgestart met vrijwilligers maar al snel bleek de nood aan meer omkadering. Dat gebeurde door de oprichting van een vzw Lab van Troje. De medewerkers van deze vereniging begeleiden bewoners om zelf hun straat onder handen te nemen en die gedurende 1 of 2 maanden om te bouwen tot de straat zoals zij de het liefst zouden zien. De Stad ondersteunt het project financieel, logistiek en organisatorisch.

Op 21 maart 2016 keurde de gemeenteraad een subsidieovereenkomst goed tussen het stadsbestuur en de vzw Lab van Troje. Deze overeenkomst had onder meer tot doel om in de periode 2016 - 2017 verschillende Leefstraten te kunnen organiseren én om de Stad klaar te stomen om vanaf 2018 de Leefstraten vorm te geven. Bij oprichting van de vzw was immers statutair voorzien dat de rol van het Lab tijdelijk was en dat het verhaal van de vzw eind 2017 tot een einde zou komen.

2017 is zo het laatste werkingsjaar van het Lab van Troje. In onderling overleg is nu overeengekomen dat men in 2017 geen nieuwe leefstraattrajecten opstart en alle energie bundelt om de stadsdiensten vanaf 2018 zelf met de Leefstraten aan de slag te laten gaan. De Dienst Ontmoeten en Verbinden zal de coördinatie op zich nemen. De huidige overeenkomst tussen de vzw Lab van Troje en de Stad wordt op dit punt financieel en inhoudelijk aangepast en opnieuw aan de gemeenteraad voorgelegd, op 24 of 25 april 2017." (http://persruimte.stad.gent/150201-gentse-leefstraten-krijgen-vanaf-2018-vaste-plek-in-stadsadministratie)

Discussie

Lessen van de Leefstraten

Leefstraten.be :

"De voorbije vier jaar waren bijzonder leerrijk voor al wie werkt rond straatinrichting. Er werden Leefstraten ingericht in het centrum, in de 19de– en 20ste-eeuwse wijken van Gent. Korte en lange straten, met diverse bevolkingsgroepen, soms dicht bij elkaar zodat samenwerken tussen verschillende Leefstraten nodig werd. Er werd gedroomd van permanente Leefstraten, gevraagd naar herinrichtingen, en gebrainstormd over een flexibel gebruik van straten (naargelang het seizoen of de noden van de buurt). Parken werden letterlijk en figuurlijk met de straat verbonden. Dit zorgde voor een berg inspiratie waar de Stad niet blind voor is. Er gaat geen straat(her)aanleg voorbij waar de Leefstraat niet over de lippen gaat. Nieuwe wijken zoals Ecowijk Gantoise worden helemaal in de filosofie van de Leefstraten ontwikkeld.

Het uitgangspunt van het experiment was dat een Leefstraat én het proces ernaar toe het contact en het samenleven tussen de mensen zou versterken. Dit werd bevestigd doorheen de edities. Elke Leefstraat begon met het in kaart brengen van dromen en angsten en met het vinden van oplossingen voor meningsverschillen. De tijd nemen om naar iedereen te luisteren, ook naar de tegenstanders, was essentieel. Leefstraten veranderden daardoor ook: een tweede editie zag er anders uit dan een eerste, er werd geluisterd naar opmerkingen.

Een Leefstraat-proces stopt ook niet na een tijdelijke herinrichting van twee maanden. Integendeel, door de praktijkervaring ontstaat pas echt de gesprekken tussen bewoners over de beste invulling van hun straat. Dan wordt ook duidelijk dat, ondanks het intensieve traject, niet steeds alle bewoners zich in de invulling van “hun” Leefstraat herkennen. Niettegenstaande ze vaak dezelfde uitdagingen en dromen voor de buurt delen. De reden hiervoor ligt vaak niet eens bij de Leefstraat, maar is het gevolg van mensen die hun buurt de voorbije jaren (te) snel zagen veranderen. De uitdaging is om ook met deze mensen naar de toekomst voor hun buurt te kijken, op hun tempo. Dit luisteren maakt ook deel uit van een Leefstraat-traject.

Geen Leefstraat ook zonder een echte oplossing voor het parkeren. Wat begon met enkele parkeerplaatsen bij de architect om de hoek, werd al snel het uittesten van bv. Dampoort of de Arbedsite als buurtparking. Stilaan groeide het inzicht dat enkel buurtparkeren niet volstaat: je krijgt er simpelweg niet alle auto’s kwijt, ook niet met het invoeren van autodelen. Tijdens de vierde editie werden daarom parkings op grotere afstand getest. De verbinding met de wijk werd via extra fietsen(stallingen) of een bus gegarandeerd. Bewoners uit de Brugse Poort gebruikten bv. Drongensesteenweg en Watersportbaan als parking. Leefstraten en parkeren kunnen hand in hand gaan, als buurt- en afstandsparkeren voor bewoners verder uitgebouwd wordt. De ondertussen aangeworven parkeermakelaar bij de Stad kan dit systeem verder oppakken en uitwerken.

Het Lab heeft zijn pioniersrol gespeeld en is nu op het punt gekomen dat blijven experimenteren niet meer nodig is. Het Lab was immers een vehikel om iets nieuws uit te zoeken, dat nu gevonden is. Men bouwt nu al verder op ons pionierswerk. Antwerpen, Brussel, Rotterdam, Utrecht, Haarlem, Amsterdam en Groningen maakten alvast hun eigen variant en in Gent hebben verschillende stadsdiensten goesting om er hun verhaal van te maken.

De komende maanden ligt de focus dan ook op het delen van alle ervaringen en verwachtingen van de bewoners met de verschillende stadsdiensten en al wie verder wil bouwen op de Leefstraten." (http://www.leefstraat.be/pioniersrolvolbracht/)

Minderheid ontevreden

ERIK DE TROYER:

"Drie jaar geleden begon de stad met twee leefstraten en het project breidde fors uit. Vorig jaar waren er al vijftien leefstraten. Daarbij mogen bewoners zelf kiezen hoe ze hun straat inrichten. Meestal wordt er gras en een bar gelegd waardoor de buren mekaar kunnen ontmoeten en de kinderen vrij kunnen spelen. Autoverkeer wordt zoveel mogelijk geweerd. Uit een enquête van de stad blijkt dat de meerderheid van de bewoners positief staat tegenover de leefstraten. "Zo'n 65 procent van de bewoners van een leefstraat geeft een positieve beoordeling. Er zijn wel 26 procent van de bewoners die negatief tot zeer negatief tegenover de leefstraat staan. Dat heeft soms te maken met meer overlast. Men blijft al eens langer op straat hangen en er blijft na een feestje al eens wat afval achter", zegt Frank Van den Bulcke van het mobiliteitsbedrijf. "Bij de bewoners van omliggende straten is het enthousiasme minder duidelijk. Daar is 50 procent positief en 36 procent negatief. Een en ander heeft te maken met het verschuiven van bijvoorbeeld parkeerproblematiek. Men heeft er soms het gevoel de lasten te krijgen terwijl de naburige straat de lusten krijgt. We hebben ook gemerkt dat de leefstraten geen effect hebben op de manier waarop mensen zich op lange termijn verplaatsen. Eens de leefstraat vervalt neemt men weer de auto en vervalt men in de oude gewoontes." (http://www.hln.be/regio/nieuws-uit-gent/1-op-3-niet-tevreden-met-leefstraten-a2644412/)

Meer informatie

  • Claude Beernaert, kabinet burgemeester, gsm 0475 893646, e-mail claude.beernaert@stad.gent
  • Hannelore Bonami, pers en communicatie, kabinet schepen van Mobiliteit en Openbare Werken Filip Watteeuw, gsm 0475 89 18 41, e-mail hannelore.bonami@stad.gent