Inleiding tot de commons

From gentCommonsWiki
Jump to: navigation, search

(...)

"U hebt het ook vaak over de commons, wat is dat precies?

'De commons of het gemeengoed heeft eigenlijk altijd bestaan. In de Middeleeuwen had je het eigendom van de heer en het persoonlijke eigendom van de boeren. Maar de boeren hadden ook een gemeenschappelijk gedeelte, dat ze samen beheerden. Daarvoor maakten ze een aantal afspraken, om bijvoorbeeld op bepaalde tijdstippen vruchten te plukken. Dat gedeelte noemde men de commons: een gezamenlijk gecreëerd of verzorgd gemeengoed. De commons is geen privaat goed en ook geen eigendom van de overheid, maar wordt beheerd door een gemeenschap van burgers, gebruikers en producenten, die er de voordelen of gevolgen van ondervinden. In de westerse wereld heeft het kapitalisme dat gemeengoed proberen af te breken, waardoor het verloren leek. Het evenwicht tussen privé -en gemeenschappelijk bezit werd, zeker in de voorbije decennia, steeds ernstiger verstoord. Maar via het internet is het poepsimpel om terug samen op grote schaal gemeengoed te realiseren. Op die manier komen de commons opnieuw in de kijker te staan. En zorgen ze voor een nieuwe manier van denken en aanpakken.'

Kunt u daar enkele concrete voorbeelden van geven?

'De eerste uitdrukking was de vrije software, Linux. Het resultaat van een groep mensen die nieuwe software creëerden, maar hem niet privatiseerden en met iedereen begonnen te delen. Eén voorwaarde: als je er gebruik van maakt en er iets aan verandert, moet je die verbetering ook delen met de andere gebruikers. Wikipedia is nog een voorbeeld: een digitale bundeling van menselijke kennis op basis van vrijwillige bijdragen van burgers, die de oude encyclopedieën zo goed als overbodig heeft gemaakt. Die aanpak is nu ook uitgebreid naar het design: het concipiëren, het maken, het uitwerken van fysieke processen. Zo kan je op een frisse manier nadenken over hoe we de maatschappij organiseren rond die nieuwe vorm van waardeproductie. Mijn stelling is dat we momenteel evolueren van een kapitalistische economie gebaseerd op arbeid en kapitaal, naar een p2p-economie gebaseerd op de commons en een daarbij horende vrije taakverdeling. Maar omdat het allemaal nog gefragmenteerd is, zien mensen het volledige plaatje nog niet. Als onderzoeker kijk ik met de P2P Foundation naar die nieuwe initiatieven en vormen waar mensen mee bezig zijn, probeer er de onderliggende structuur en logica van te begrijpen en die inzichten naar het grote publiek te brengen.' " - Michel Bauwens in DS Weekblad, zaterdag 12 februari 2015 - interview door Yurek Onzia